Flixbus pakte een monopolist aan en is er nu bijna zelf één

Het is een beetje chaos op de busterminal van Berlijn, die vol staat met bussen voor regionaal vervoer en Flixbussen voor de langere afstanden. Passagiers lopen kriskras door elkaar heen. Onze Flixbus naar Amsterdam is gelukkig makkelijk te vinden.

De Nederlandse chauffeur, die zijn naam liever niet prijsgeeft, vertelt dat het voor hem een opdracht van twee dagen is. Gisteren heen, nu weer terug. ‘Best leuke tripjes’, zegt hij voor zijn groene bus. ‘Ook niet slecht betaald. Althans als we het halen in de verwachte 7 uur en 50 minuten.’

Het kan volgens hem makkelijk veel langer duren. ‘Sinds de terroristische aanslagen worden we regelmatig gecontroleerd en in dat geval heb je pech, want zeker als ze iemand vinden waar iets mis mee is, sta je zo een paar uur stil.’

 

Dit artikel is eerder gepubliceerd in Het Financieele Dagblad van 11 juni

Gratis internet gegarandeerd

De route van onze bus loopt via de A2 naar het westen, waarbij de eerste paar honderd kilometer praktisch in een groene kolonne gereden wordt met Flixbussen met bestemmingen als Dortmund, Düsseldorf en Braunschweig. Al snel hangen in onze bus snoeren naar beneden van opladers voor mobieltjes.

Het is een van de voordelen van de Flixbus boven de spoorwegen, zegt managing director Jochen Engert van het Duitse bedrijf. In Duitsland hebben lang niet alle treinen gratis internet, de bus wel. Een ander voordeel is de prijs: drie tientjes voor een enkeltje Berlijn-Amsterdam. Dat haalt de trein zelfs niet met zijn vaste aanbiedingsprijs van €39. Daar staat wel een anderhalf uur langere reistijd tegenover.

Man met heroïnepijp achterin de bus

De helft van de bus valt al snel in slaap, de rest leest of kijkt op zijn mobieltje. Het enige wat stoort is een onguur uitziende man achterin die af en toe aan zijn heroïnepijp lurkt. Dat is uiteindelijk het enige vervelende voorval tijdens deze busrit die zoals beloofd iets meer dan zeveneneenhalf uur duurt. ‘We hadden geluk: geen files en geen controles’, zegt de chauffeur. ‘Daardoor kon ik het met slechts één stop doen.’

Engert had zes jaar geleden niet durven dromen dat het idee voor een netwerk van intercitybussen zo succesvol zou zijn. Het enige wat hij en zijn zakenpartners Daniel Krauss en André Schwämmlein wisten, was dat de politiek overwoog de Duitse busmarkt te liberaliseren. ‘Wij vonden dat superinteressant vanwege de bijna monopolistische situatie in het intercity-vervoer, dat toen volledig gecontroleerd werd door Deutsche Bahn.’

Investeerders waren terughoudend

Volgens Engert was het in het begin niet eenvoudig om financiers te vinden. ‘Veel investeerders schrokken aanvankelijk terug voor de onzekerheid over wanneer de wet precies zou worden veranderd.’ Achteraf waren de twee jaar die het nog zou duren volgens hem goud waard. ‘Het gaf ons de tijd ons concept te perfectioneren.’

Een onderdeel van dat concept was om zelf geen bussen aan te schaffen, maar contracten te sluiten met andere busbedrijven. ‘We zien ons mede daardoor zelf meer als mobiliteitsaanbieder en technologiebedrijf dan een klassieke busonderneming.’

Een Flixbus bij het Brandenburger Tor in Berlijn, Foto: Flixbus

Tot 1000 kilometer

Flixbus is in 2011 opgericht door Jochen Engert, Daniel Krauss en André Schwämmlein. Het bedrijf is actief in 22 landen en voert dagelijks 200.000 ritten uit. Als een bus voor twee derde vol zit, wordt er met winst gedraaid, minder betekent rode cijfers. Flixbus heeft zelf geen bussen, maar werkt samen met ongeveer 250 busmaatschappijen waar 5000 chauffeurs werken. Bij Flixbus zelf werken ongeveer 1000 mensen. Langere ritten dan 1000 kilometer biedt Flixbus niet aan, want zo zegt managing director Engert: ‘Bij dat soort afstanden hebben luchtvaartmaatschappijen zoals Ryanair en Easyjet een te groot voordeel.’

Concurrenten zijn weggevaagd

Doordat Flixbus geen bussen heeft kan het zich volledig richten op de verkoop en optimalisering van het netwerk, vertelt Engert. En dit blijkt effectief. Flixbus was in 2013 niet de enige die probeerde een marktaandeel te veroveren. Er waren grote concurrenten zoals Meinfernbus, Deutsche Post, Deutsche Bahn en Megabus. Maar geen van allen kon de concurrentie met Flixbus aan.

Nu, vier jaar nadat de busmarkt werd opengebroken, controleert Flixbus 90% van de Duitse markt. Het concern groeit bovendien sterk in het buitenland, ook in Nederland. Er zijn busverbindingen tussen de grote (universiteits)steden en naar grote steden in omringende buitenlanden, tot aan Praag toe.

Er wordt, ook in Nederland, aan een reeks nieuwe stedenverbindingen gewerkt. Engert: ‘Onze verwachting is dat we in 2017 veertig miljoen passagiers kunnen vervoeren, tien miljoen meer dan in 2016.’ Winstgevend is Flixbus nog niet, maar de hoop is dat dit in 2017 verandert.

Speciale belasting om dominantie tegen te gaan

Voor de investeerders van het eerste uur mooi nieuws, want er zijn maar weinig startups die zo snel groeien. Bij Flixbus waren dat het autoconcern Daimler en de uitgeversfamilie Holtzbrinck. Daar kwamen eind vorig jaar twee grote Amerikaanse fondsen uit Silicon Valley bij: Silver Lake en General Atlantic, twee participatiemaatschappijen die bijvoorbeeld ook de digitale overnachtingsbemiddelaar Airbnb en de alternatieve taxi-app Uber in portefeuille hebben.

De exponentiële groei heeft ook nadelen, vertelt Engert. Steeds vaker gaan er in de politiek stemmen op om de dominantie van Flixbus op de weg een halt toe te roepen. Er wordt zelfs gesproken over een speciale belasting voor Flixbus, zodra het een omzet van meer dan een half miljard bereikt.

‘We verdienen een medaille’

Engert vindt dit onterecht en absurd. ‘In het intercity vervoer is er misschien weinig concurrentie over van andere busmaatschappijen, maar dat maakt ons nog geen monopolist. Mensen kunnen immers ook de trein nemen, de auto, het vliegtuig of met iemand meerijden.’

Engert vindt dat Flixbus eigenlijk een medaille verdient voor de moed die het heeft gehad om het op te nemen met Deutsche Bahn. ‘Een van de redenen om de buswet te veranderen was om het monopolie van de spoorwegen te doorbreken. Daar zijn we in ieder geval in geslaagd.’

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s