‘Dit land heeft veel potentie, alleen komt het er te weinig uit’

De Bulgaren kozen enkele weken geleden een nieuw parlement. Aan hun land kleeft het stigma van corruptie, criminaliteit en een pro-Russische mentaliteit. Ten onrechte, zeggen Nederlandse ondernemers.

Gert-Jan Holstege, vestigingsdirecteur van onlinebroker DeGiro, kijkt vanuit zijn bureau op de zesde verdieping van de Vertigo Tower uit op de bergen bij Sofia. De toppen van de Vitosha-berg zijn ook ver in maart nog wit bedekt. Gisteren heeft Holstege nog geskied. Zomers kun je er prachtig wandelen. Amsterdam, waar het hoofdkantoor van DeGiro staat, mist hij niet. ‘Eeuwig zal ik hier wel niet blijven, maar voorlopig heb ik het hier prima naar mijn zin.’

De horrorverhalen over criminaliteit en corruptie waaronder Bulgarije gebukt zou gaan, kent Holstege natuurlijk ook. Het slechte imago in Europa speelt zondag op de achtergrond mee als de Bulgaren een nieuw parlement kiezen. Inzet van de stembusgang is de vraag of het EU-land zich meer op Europa of op Rusland moet richten. In het eerste geval moeten de Bulgaren vaart maken met de door Brussel gewenste corruptiebestrijding en het justitieel apparaat onafhankelijker maken.

Holstege had zelf veel vooroordelen toen hij drie jaar geleden het DeGiro-kantoor in Sofia ging opzetten. De realiteit bleek een andere. ‘Sofia is een van de veiligste steden die ik ken. De school waar mijn kinderen heengaan, is uitstekend en er is een grote expatgemeenschap waar het makkelijk is om vrienden te maken.’

En dat is alleen nog maar het privédeel. Zakelijk heeft Holstege ook niets te klagen. ‘Wat een ondernemer hier geboden wordt, is echt goed. Ik zou het alle dienstverleners die niet gebonden zijn aan één vaste plek aanraden hier eens een kijkje te komen nemen.’

Vitosha-berg, Foto MK

Wat Bulgarije aantrekkelijk maakt is volgens Holstege een combinatie van factoren. Het gaat om goedkope huisvesting, lage belastingen, Europese regels en een prettige stad voor buitenlanders. Dat laatste is niet onbelangrijk, want er werken bij hem op kantoor 70 mensen, van wie de helft uit andere Europese landen. ‘Wij begeleiden en monitoren vanuit hier beleggers in onder andere Spanje, Frankrijk, Portugal, Italië, Griekenland en Engeland. En dat gebeurt door hun landgenoten.’

Het zijn vooral jonge mensen die het in de eerste plaats leuk vinden om ervaring op te doen in het buitenland. Maar een fijne bijkomstigheid zijn het goede loon, opleidingsmogelijkheden en de lage vlaktaks van 10% die voor alle Bulgaren en bedrijven geldt.

Werkinstelling

Koen van Wijk, ceo van Strypes Bulgarije, is het daar grotendeels mee eens. Voor hem is Bulgarije een ideale plek om te ondernemen. Strypes, een bedrijf dat software ontwikkelt voor machines, begon hier acht jaar geleden, toen met alleen chipmachinebouwer ASML als klant. Na de overname door de ICT Group twee jaar geleden zijn dat er veel meer geworden, vertelt Van Wijk. Het kantoor aan de rand van de stad barst uit zijn voegen. Elk hoekje is benut. ‘In twee jaar tijd is ons personeelsbestand verdubbeld tot 140.’

Het grote voordeel van Bulgarije zit volgens Van Wijk in de mensen. ‘Misschien komt het doordat mensen hier weten wat armoede is, maar hun werkinstelling is buitengewoon, en kwalitatief doen ze niet onder voor Nederlanders. Dat is het mooie van softwareprogrammering. We schrijven allemaal in dezelfde taal. Bulgaar, Aziaat of Nederlander, het maakt niet uit.’

Daar komt een kostenaspect bij. ‘Laten we er geen doekjes om winden. Een Bulgaarse werknemer met dezelfde kwalificaties is goedkoper dan een Nederlanders. En aangezien het voor een bedrijf als het onze weinig uitmaakt of we in Nederland of Bulgarije zitten, is de keuze snel gemaakt.’

En de verkiezingen? Maakt Van Wijk zich daar nog zorgen over? ‘Nee’ is het resolute antwoord. Wie er ook wint, voor zijn bedrijf zal het weinig uitmaken. ‘Bulgarije is een volwaardig lid van de EU met regels die grotendeels zijn vastgesteld in Brussel. Ik geloof niet dat deze verkiezingen daar iets aan veranderen.’

Cohesie

De Nederlandse ambassadeur Tom van Oorschot hoort het graag als ondernemers tevreden zijn. ‘Jammer is alleen dat er zo weinig bedrijven actief zijn in Bulgarije. Helaas moeten we constateren dat dit land veel potentie heeft, maar het komt er te weinig uit.’

Vanuit Nederland zijn de grote bedrijven zoals Unilever, Philips, Heineken en Shell natuurlijk aanwezig, maar als je naar iets kleinere bedrijven kijkt, dan valt de oogst vies tegen. ‘Het gevolg is dat de kloof met de rest van de EU eerder groter dan kleiner wordt. ‘Een slechte zaak’, zegt Van Oorschot, ‘want het brengt de cohesie binnen de EU in gevaar.’ Europa moet volgens hem daarom Bulgarije blijven steunen om de aansluiting niet te verliezen.

Moeilijk begin

Een goed voorbeeld van wat EU-hulp kan doen, was de subsidie van een paar ton voor de HRC Culinary Academy, een dochter van de Nederlandse recruiter en opleider HRC International. Frederik den Hollander van HRC liep al een tijdje met het idee om een koksopleiding te beginnen, een concurrent van de peperdure opleidingen in Frankrijk en Italië. In 2006 bood een EU-subsidie hem de mogelijkheid dat te realiseren. Het moest een opleiding worden die kon concurreren met de topscholen, maar wel veel goedkoper zou zijn. ‘Het begin was moeilijk. We begonnen met acht Bulgaarse leerlingen aan de Zwarte Zee en veel scepsis in het buitenland. Nu hebben we net een nieuw opleidingscentrum geopend in Sofia met 200 leerlingen uit 30 landen, van wie slechts de helft Bulgaars.’

Volgens Den Hollander geldt zijn school inmiddels als dé koksopleiding van Oost-Europa met alles wat daar bij hoort, van uitstekende faciliteiten tot topchefs die les geven. Maar het prijskaartje is nog steeds Bulgaars. Bij hem kost een opleiding ongeveer €3500 per jaar, waar je in Frankrijk of Italië voor goede scholen tussen de €10.000 en €50.000 betaalt.

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s