De angst regeert in Hongarije

Het kan in Hongarije niemand zijn ontgaan dat er op 2 oktober wat te kiezen valt. Langs de snelwegen, in de metro en op gebouwen: overal hangen posters met de aanmanende woorden ‘Neem geen risico met de toekomst van Hongarije. Stem Nee.’

Het is een ‘Nee’ tegen de herverdeling van vluchtelingen over Europa, en een ‘Nee’ tegen de Brusselse inmenging in Hongaarse aangelegenheden. ‘Dat willen we niet’, zegt regeringswoordvoerder Zoltan Kovacs. ‘Wij willen zelf bepalen wie we binnen laten en wie niet.’

Het regeringsstandpunt over migranten is duidelijk. Naast de Nee-posters strooit de regering met angst inboezemende quasi-feiten zoals deze: ‘Wist u dat het aantal verkrachtingen is toegenomen sinds de vluchtelingencrisis begon?’ of ‘Wist u dat er alleen uit Libië al een miljoen mensen naar Europa willen komen?’

Maar om in Boedapest een Libiër te vinden, moet je lang zoeken. De werkelijkheid is dat er in Hongarije niet of nauwelijks vluchtelingen zijn. Het centraal station van Boedapest, waar een jaar geleden nog honderden migranten bivakkeerden, is schoongeveegd, de Balkan-route afgesloten, en de gemiddelde Hongaar vindt dat de regering van Viktor Orban juist heeft gehandeld.

‘Over de uitslag van het referendum hoeven we niet moeilijk te doen’, zegt politicoloog Sandor Gallai van de Corvinus universiteit. ‘Vier op de vijf Hongaren staat achter premier Viktor Orbans lijn. De enige vraag is of de kiesdrempel van 50% gehaald wordt.’

Hongaarse regering spaart kosten nog moeite de mensen op te roepen Nee te stemmen, Foto MK

Hongaarse regering spaart kosten nog moeite de mensen op te roepen Nee te stemmen, Foto MK

Wat wordt de mensen gevraagd bij het referendum van 2 oktober: “Wilt u dat de Europese Unie het recht krijgt om Hongarije te verplichten niet-Hongaarse burgers op te nemen, zelfs als ons parlement daar op tegen is?”

De ober in restaurant ‘Vluchtelingen uit Szekely’ weet nog niet of hij gaat stemmen. Maar als hij dat doet, wordt het zeker een ‘Nee’. Als reden geeft hij een economische: ‘Wij Hongaren moeten overal in Europa de vervelende klusjes doen voor een paar euro, en dan komen die vluchtelingen en krijgen ze €1000 voor niks doen.’

Een worstenverkoper in de grote markthal van Boedapest verwoordt de andere vaak gehoorde reden om ‘Nee’ te stemmen: ‘Iedereen weet toch dat vluchtelingen veel meer kinderen krijgen dan wij. Voor je het weet, zijn hier meer moslims dan christenen.’

Hongaren met een andere mening zijn in de straten van Boedapest niet makkelijk te vinden. Hoe heftig de taal van Orban ook is, zoals vorige week, toen hij opriep om vluchtelingen naar kampen buiten Europa te verhuizen.

Studenten

Een uitzondering vormen de universiteiten, waar Orban minder aanhang heeft. ‘Dat hele referendum is een rookgordijn dat Orban optrekt om de echte problemen te verbloemen: corruptie, economische problemen en emigratie van de jeugd’, zegt een student aan de Eötvös Loránd universiteit.

Viktor Orban, Foto Wikipedia

Viktor Orban, Foto Wikipedia

Gallai is milder in zijn oordeel. ‘Dit is nou eenmaal geen campagne voor intellectuelen’, zegt hij. Wat mensen in het Westen volgens hem vergeten is dat Orban in eigen huis concurrentie heeft van het extreemrechtse Jobbik. Die partij eindigde tijdens de verkiezingen van 2014 niet heel ver achter de Fidesz-partij van Orban. Gallai: ‘Voor Orban geldt hetzelfde als andere traditionele volkspartijen in Europa. Hij moest wel naar rechts opschuiven om aan de macht te blijven.’

Dat maakt Orban volgens Gallai echter nog niet tot een gevaarlijk iemand. Westerse politici die dat beweren, beroepen zich volgens hem vaak op een speech van Orban uit 2014 die volledig uit zijn verband is gerukt. Hij zei daarin te streven naar een ‘niet-liberale democratie’, wat door velen werd uitgelegd als antidemocratisch. ‘Maar dat doet geen recht aan de context waarin Orban dat zei, namelijk dat hij meer waarde hecht aan het publiek belang in plaats van individualisme. Wat Orban wil is het liberale beleid van vorige Hongaarse regeringen in de jaren negentig terugdraaien. Minder privatiseringen dus, en meer overheidsbedrijven.

Orban  anticipeert er volgens Gallai verder op dat zijn rechtse ideeën uiteindelijk mainstream worden. ‘Hij denkt dat partijen als de PVV in Nederland en Front National in Frankrijk het beleid in Europa nog veel meer gaan bepalen dan nu het geval is.’

Plakaat van de Hond met twee Staarten Partij, Foto MK

Plakaat van de Hond met twee Staarten Partij, Foto MK

Oppositie muisstil

Tegengeluiden zijn in het Hongaarse nationale debat nauwelijks te vinden. De oppositie is muisstil, op een uitzondering na: “de Hongaarse hond met twee staarten partij”.

In een vervallen kantoor annex nachtclub werkt voorzitter Zoltan Kovacs van deze als ‘joke party’ bekendstaande oppositiepartij al weken aan posters met ironische slogans die volgens Kovacs qua stupiditeit niet onderdoen aan die van de regering.

Op zijn posters staan zaken als: ‘Wist u eigenlijk dat er een oorlog is in Syrië? of ‘Wist u dat 1 miljoen Hongaren willen emigreren naar Europa? of ‘Wist u dat de gemiddelde Hongaar vaker een UFO ziet dan een immigrant?’.

Kovacs: ‘Wij proberen met dit soort idiote stellingen mensen de ogen te openen voor het feit dat Orban de vluchtelingen alleen maar gebruikt om een nieuw vijand te creëren, met hem als de grote redder in de nood.’

Kovacs krijgt steun van een klein leger aan vrijwilligers die hem helpen de posters te verspreiden. Hij heeft verder via een crowdfundingcampagne ongeveer €130.000 opgehaald. Maar of het helpt? ‘Het is het enige wat ik kan doen. De wereld tonen dat er ook nog een ander Hongarije is. Maar als u mij vraagt of ik optimistisch ben, dan is het antwoord nee.’

Gerald Knaus

Voorzitter Gerald Knaus van het ESI

Gerald Knaus: ‘Orban de gevaarlijkste man van Europa’

Viktor Orban wordt onderschat. Er zijn in West-Europa veel politici die hem verafschuwen vanwege zijn grove uitspraken over vluchtelingen, maar echt gevaarlijk vinden ze hem niet. Een grote fout vindt Gerald Knaus, voorzitter van het European Stability Inititiative in Berlijn. Hij noemt Orban ‘de gevaarlijkste man van Europa’.

Knaus heeft in zekere zin bewondering voor Orban. Hij is de enige politieke leider in Europa die bij het vluchtelingenvraagstuk een langetermijnstrategie heeft. Hij scheerde moslims en terrorisme over een kam lang voor de grote vluchtelingenstroom op gang  kwam. En, wat nog het meest geniaal is, hij praat als Wilders en Le Pen, maar zijn partij Fidesz is gewoon lid van de keurige Europese christendemocratische alliantie EPP. De partij dus van Angela Merkel en Van Haersma Buma.

Daardoor is hij ondanks zijn rechts-extreme gedachtegoed toch geen outsider. Knaus denkt dat het uiteindelijke doel van Orban is dat er in Europa coalities worden aangegaan tussen christendemocraten en rechtsextremen.

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s