Centraal-Europa heeft zijn eerste beursgenoteerde bierbrouwer

Pivovary Lobkowicz heeft in juni een notering aan de beurs van Praag gekregen. Het was de eerste IPO sinds 2011 en met Lobkowicz heeft Centraal-Europa voor het eerst een beursgenoteerd bierfonds dat niet in buitenlandse handen is.

Brouwerij in Cerna Hora van biergroep Pivovary Lobkowicz

Brouwerij in Cerna Hora van biergroep Pivovary Lobkowicz

Tsjechië en bier horen bij elkaar als water in de zee of zand in de woestijn. De Tsjechen zijn dol op bier en dat al eeuwen lang. Vooral de zuidelijke regio’s Bohemen en Moravia hebben een naam opgebouwd als zijnde de bierregio’s bij uitstek dankzij hun ideale mix van zuiver water, perfecte mout en superieure hop. En ondanks het feit dat het gerstenat niet meer zo rijkelijk vloeit als vroeger zijn de Tsjechen met 144 liter per hoofd nog altijd de onaangevochten wereldkampioen.

Dit artikel is eerder verschenen in Het Financieele Dagblad van 9 augustus: Krant-20140809+-0-008-052

Jammer alleen dat de meeste Tsjechische bieren niet door Tsjechen zelf gemaakt worden. Vrijwel alle bekende merken zijn in handen van buitenlandse brouwers. Heineken is  bijvoorbeeld eigenaar van Krusovice, Starobrno, Zlatopramen, Breznak en Dacicky. Het Amerikaanse Molson-Coors heeft Staropramen en Ostravar overgenomen en SABMiller is marktleider op de Tsjechische markt met o.a. Pilsner Urquell, Gambrinus, Radegast en Kozel.

Pilsner Urquell en Budweiser Budvar behoren tot de meest bekende Tsjechische bieren

Pilsner Urquell en Budweiser Budvar behoren tot de meest bekende Tsjechische bieren

Er zijn slechts enkele inheemse producenten die het tegen die buitenlandse overmacht durven op te nemen. Een bekend voorbeeld is – het in de ogen van de Tsjechen – enige échte Budweiser uit Ceske Budejovice, een staatsbedrijf waarvan president Milos Zeman eerder dit jaar zei dat de overheid het alleen over zijn lijk zou verkopen aan een buitenlandse investeerder. Die zouden zijn favoriete biertje namelijk veranderen in ‘smerig bruin water’, net zoals ze bij al die andere merken hebben gedaan.

Budweiser

Die uitspraak gaat Zdenek Radil, directeur van de brouwerijgroep Pivovary Lobkowicz, een beetje ver. Immers, niet alles wat buitenlandse investeerders doen in Tsjechië is erg. ‘Kijk maar naar het succesverhaal van Skoda, de Tsjechische dochter van Volkswagen.’

Maar toch is ook hij net als de meeste Tsjechen van mening dat buitenlandse overnames de kwaliteit niet ten goede komen. ‘Dat de mensen op straat spreken van “euro-bier” zegt dat wat mij betreft genoeg.’ Het probleem is dat met buitenlandse investeerders de massaproductie komt. Kleine brouwerijen worden vervangen door grote. Dat levert meer geld op maar de ziel gaat verloren.

Radil probeert daar met zijn samenwerkingsverband van zeven kleine micro-brouwerijen tegen in te sturen. En niet zonder succes. Deze zomer zorgde hij met zijn bedrijf voor een kleine sensatie. Zijn onderneming was het eerste Tsjechische bedrijf sinds 2011 dat de stap durfde te maken naar de beurs van Praag. Pivovary Lobkowicz werd daarmee het 27-ste fonds aan deze beurs en het allereerste bieraandeel van heel Centraal-Europa.

bij de beursgang in  Praag

Zdenek Radil bij de beursgang in Praag

Klein maar fijn zou je kunnen zeggen, want met zijn marktwaarde van €70 mln staat het natuurlijk in geen vergelijk tot bijvoorbeeld Heineken (€30 mrd). Heel succesvol was de beursgang ook niet. De zittende aandeelhouders hadden namelijk eigenlijk een deel van hun belang willen verkopen, maar daarvoor was de prijs (en de vraag onder beleggers) te laag.

Toch is Radil uiteindelijk tevreden met de €15 mln die de IPO opleverde. Hij gaat die gebruiken voor de aankoop van een achtste brouwerij en voor de overname van enkele cafés en restaurants waar ze zijn bier schenken. Hij wil bovendien meer investeren in de export richting Slowakije, Rusland en Azië.

Mocht dat succes hebben, bestaat natuurlijk het gevaar dat Lobkowicz alsnog wordt opgeslokt door een van de groten uit de sector. Radil vertrouwt er echter op dat meerderheidsaandeelhouder Martin Burda hier een stokje voor steekt.

Want overgenomen worden is het laatste wat hij wil. Radil gaat uit van de filosofie ‘small is beautiful’. Kleine brouwerijen kunnen weliswaar niet de hele wereld bestrijken, maar wat ze wel kunnen is scoren met identiteit, kwaliteit en eeuwenoude traditie. En dat laatste hebben zijn brouwerijen zeker.

Klaster, een van de merken van de Pivovary Lobkowicz Groep, heeft zijn naam te danken aan het klooster waar de brouwerij op gebouwd is

Klaster, een van de merken van de Pivovary Lobkowicz Groep, heeft zijn naam te danken aan het klooster waar de brouwerij op gebouwd is

Zo is de brouwerij in Vysoky Chlumec, even ten zuiden van Praag, meer dan vijfhonderd jaar eigendom geweest van de in Tsjechië zeer belangrijke adellijke familie Lobkowicz. In Cerna Hora waar het hoofdkantoor staat,  wordt al sinds de twaalfde eeuw bier gemaakt. Hetzelfde geldt voor de brouwerij Klaster, dat zijn bier bewaard onder de ruïnes van een van de eerste kloosters van de cisterciënzerorde in Tsjechië.

Zo vertegenwoordigen de biermerken van Lobkowicz allemaal een klein stukje Tsjechische geschiedenis die Radil graag wil behouden voor het nageslacht. Het beursfonds Pivovary Lobkowicz kan volgens hem daarvan profiteren. Het is te vergelijken met het voetbalfonds Ajax in Nederland. ‘Een belegging in Lobkowicz kan je als excuus tegenover je partner gebruiken om wat vaker naar de kroeg (of het voetbal) te gaan. Je kan dan namelijk zeggen: “Schat ik moet wel een biertje gaan drinken, anders gaat de waarde van mijn belegging omlaag”.’

Top vijf bierbrouwers van Tsjechië naar marktaandeel op de eigen markt in 2013 (Bron Reuters):

  1. SAB Miller 47%
  2. Molson-Coors 17%
  3. Heineken 13%
  4. Budweiser Budvar 5%
  5. Pivovary Lobkowicz 4-5% (854.000 hectoliter)

Top 10 grootste bier producerende landen in Europa in 2013 (Bron Statista):

  1. Duitsland 94,4 miljoen hectoliter
  2. Rusland 88,6 miljoen hectoliter
  3. Groot-Brittannië 42,4 miljoen hectoliter
  4. Polen 39,6 miljoen hectoliter
  5. Spanje 32,7 miljoen hectoliter
  6. Oekraïne 27,6 miljoen hectoliter
  7. Nederland 24 miljoen hectoliter
  8. Tsjechië 18,6 miljoen hectoliter
  9. Frankrijk 18,5 miljoen hectoliter
  10. België 18,1 miljoen hectoliter

Wereldwijde productie 2013: 1,97 miljard hectoliter (Bron Statista)

Top vijf bij de productie wereldwijd 2013 (Bron Statista):

  1. China met 506,5 miljoen hectoliter
  2. Verenigde Staten: 224,1 miljoen hectoliter
  3. Brazilië: 135,5 miljoen hectoliter
  4. Duitsland: 94,4 miljoen hectoliter
  5. Rusland: 88,6 miljoen hectoliter

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s